Rower, kask, GPS i... w drogę!

Data: 14.02.09 Autor: XCMTB Kategoria: Trening

GPS w praktyce

System GPS pozwala każdemu posiadaczowi odbiornika GPS ustalić swoją pozycję w terenie z dokładnością do kilku metrów. Ale sam odbiornik to nie wszystko. Aby dobrze zaplanować wycieczkę potrzebny jest jeszcze komputer z zainstalowanym oprogramowaniem do obsługi GPS i z dobrymi mapami. Co oferuje nam takie oprogramowanie? Możemy wyświetlić mapę na ekranie komputera, nanieść na nią punkty, które chcemy odwiedzić, wyznaczyć trasę łączącą naniesione punkty i wszystko to przesłać do odbiornika GPS. Następnie - rozpoczynając wycieczkę - w odbiorniku wybieramy opcję Nawiguj, ustalamy czy chcemy być prowadzeni na krechę (w linii prostej od punktu do punktu) czy po drogach (tylko odbiorniki z mapą umożliwiającą nawigację po drogach)  i możemy wyruszać. Współczesny odbiornik będzie nas prowadził: powie gdzie się obecnie znajdujemy, gdzie i kiedy skręcić, jakie jest nasze odchylenie od kursu czy wysokość NPM. Poda nam też masę przydatnych informacji, takich jak prędkość aktualna, średnia, odległość od celu podróży i wiele, wiele innych.

Po powrocie do domu możemy ponownie podłączyć odbiornik do komputera i pobrać ślad podróży, czyli zapamiętywaną przez GPS co kilka sekund pozycję w której się znajdowaliśmy. Ślad ten możemy wyświetlić na mapie (również w 3D!) i przeanalizować. Możemy poznać między innymi prędkość pomiędzy punktami, wysokość, czas jazdy itp.

Jeżeli planujemy wyjazd w nieznane tereny i mamy problem z zaplanowaniem ciekawej trasy bo nie wiemy, którędy warto jechać, to możemy zdać się na doświadczenie rowerowej braci, pobierając ślady ciekawych wycieczek z internetu. Po wgraniu do odbiornika, GPS może nas prowadzić po pobranym śladzie od punktu do punktu. A że punkty rejestrowane są co kilka, kilkanaście metrów, to na pewno nie będziemy mieć problemu z nawigacją. Opcja ta będzie dla nas bardzo przydatna, chcąc np. samotnie zrobić objazd trasy maratonu. Oczywiście nie zapomnijmy śladami z naszych autorskich wycieczek podzielić się z innymi, również umieszczając je w internecie.

Sceptyk zapyta: i gdzie tu urok podróżowania w nieznane i odkrywania nowych terenów? Cóż, odbiornik można zawsze wyłączyć i stosować tylko w sytuacji, kiedy nie wiemy jak wrócić do domu.

 

Urządzenia

Na rynku dostępnych jest wiele rodzajów odbiorników GPS. Zasadniczo urządzenia można podzielić na kilka grup:

• samochodowe
• turystyczne
• palmptopy z GPS
• telefony komórkowe z GPS
   

W turystyce rowerowej najbardziej odpowiednie wydają się odbiorniki turystyczne: małe, lekkie, odporne na wstrząsy i trudne warunki atmosferyczne, posiadające wyświetlacz czytelny nawet w pełnym słońcu, nie wymagające częstego ładowania baterii, z bogatymi funkcjami nawigacyjnymi i możliwością wykorzystania przeróżnych map (nawet stworzonych osobiście!). Starsze odbiorniki turystyczne nie miały możliwości wyświetlania map, co obecnie raczej dyskwalifikuje je jako obiekt zainteresowania turysty kolarza.

Pozostałe typy nadają się mniej albo wcale: zwykle są mało odporne na warunki atmosferyczne, wymagają częstego ładowania baterii, mają ograniczone możliwości nawigacyjne i wąski wybór map.

Przy wyborze odbiornika GPS warto więc zwrócić uwagę na wymienione cechy.

 

Mapy

Współczesne turystyczne odbiorniki GPS współpracują jedynie z mapami wektorowymi. W mapach tych każda droga, ścieżka czy szlak określone są za pomocą wektorów, a nie - jak w przypadku map rastrowych - za pomocą pikseli. Każda taka droga-wektor jest opisana: czy to jest autostrada, droga główna czy gruntowa. Dodatkowo razem z mapą dostarczana jest zwykle baza adresów i interesujących miejsc (POI). Informacje te pozwalają na wyszukanie miejscowości, ulicy czy najbliższej położonego hotelu, restauracji itp. Stosowanie map wektorowych pozwala między innymi na nawigowanie po drogach (wektorach) i uzyskiwanie znacznych powiększeń mapy bez utraty jakości. Wszystkie popularne mapy samochodowe to mapy wektorowe. Jednak stosowanie w turystyce rowerowej nawet dobrych (szczegółowych) map drogowych może być niewystarczające. Mapy te zwykle nie zawierają informacji istotnych dla turysty: o wzniesieniach, o szlakach, no i o ścieżkach czy drogach gruntowych.  Dlatego dla turysty interesującą pozycję stanowią szczegółowe mapy topograficzne. Niestety ich pokrycie dla Polski jest ograniczone. Można jednak znaleźć bardzo dobre darmowe mapy projektu Topo_PL_100.

Jednak stosowanie GPS nie ogranicza nas do korzystania z map wektorowych. Wprawdzie w odbiorniku możemy mieć tylko takie mapy, ale nic nie stoi na przeszkodzie, aby w komputerze wspomagać się zeskanowanymi mapami papierowymi (skany wysokiej jakości dostępne są również w sprzedaży). Na mapie rastrowej możemy oznaczyć punkty pośrednie tak samo jak na mapie wektorowej. Możemy zeskanować i zastosować dowolną mapę papierową. Po wyznaczeniu punktów, punkty i trasę przesyłamy do odbiornika GPS. Nawigację w terenie odbiornik będzie prowadził w oparciu o ustalone punkty, ale wyświetlone na mapie wektorowej. Żaden problem!

 

Dla kolarza

Czy odbiornik GPS może być pomocny w treningu? W pewnym sensie tak. Na rynku istnieją odbiorniki przeznaczone specjalnie dla osób uprawiających kolarstwo. Mają funkcje pulsometru, licznika rowerowego i odbiornika GPS w jednym. Funkcje licznika rowerowego w połączeniu z pulsometrem i możliwością rejestracji śladu GPS dają ciekawe możliwości: możemy rejestrować prędkości na poszczególnych etapach treningu, zmiany wysokości i to wszystko zestawić z historią zmian pulsu. Dodatkowo funkcje GPS pomogą nam bez błądzenia i o zaplanowanym czasie wrócić do domu.  Jednak odbiorniki te zwykle nie mają możliwości wyświetlenia map, więc ich zastosowanie jest, mimo wymienionych zalet, problematyczne.

Przydatne linki:

www.gpsmaniak.com
Kultowa strona wprowadzająca do tematyki związanej z wykorzystaniem GPS.

www.garniak.pl
Forum użytkowników GPS, odpowiedzi na (prawie) wszystkie pytania.

www.bikebrother.pl
Serwis społecznościowy rowerzystów. W menu gps trasy rowerowe dostępna baza śladów wycieczek rowerowych, maratonów itp.

http://ump.waw.pl
Darmowa mapa prawie całej Polski z możliwością nawigacji. Częste aktualizacje i duża dokładność powodują, że - choć darmowa - jest to mapa bardzo konkurencyjna w stosunku do map komercyjnych.

http://www.umww.pl/doc.php?dcid=3902&grid=1337
Ślady wszystkich tras rowerowych wchodzących w skład Wielkopolskiego Systemu Szlaków Rowerowych